Hileli İflas Suçu (TCK 161): Alacaklıları Zarara Uğratma, Mal Kaçırma ve Cezası

Son güncelleme: 9 Kasım 2026 | Yazar: Av. Mustafa Yılmaz (Bursa Barosu)

Hileli İflas Suçu Nedir?

Hileli iflas suçu, bir tacirin veya şirket yöneticisinin alacaklılarını zarara uğratmak için malvarlığını eksiltmeye yönelik hileli tasarruflarda bulunması ve ardından hakkında iflas kararı verilmesi halinde TCK 161 uyarınca cezalandırılan malvarlığı suçudur.

Bursa’da mobilya üretimi yapan Serkan Bey’in şirketi 2024 yılında ödeme güçlüğüne düştü. Konkordato talebi reddedildi ve ticaret mahkemesi iflas kararı verdi. İflas idaresi defterleri incelediğinde iki aracın iflastan kısa süre önce kardeşine devredildiğini gördü. Ayrıca bir grup şirketine gerçekte olmayan 4 milyon liralık borç kaydı bulundu. Bursa Cumhuriyet Başsavcılığı dosyayı hileli iflas yönünden incelemeye aldı.

Serkan Bey’in yaşadığı süreç ticaret hayatında sık görülen bir tabloyu anlatır. Her iflas suç değildir. Ticari risk, kötü yönetim veya piyasa koşulları tek başına ceza sorumluluğu doğurmaz. Ceza kanunu yalnızca hile içeren davranışı cezalandırır. İflasın kendisi değil, iflastan önce veya sonra yapılan hileli işlemler suçtur. Bu yazıda suçun unsurlarını ve konkordato ile ilişkisini ele alıyoruz. Şirket ortağı ve yöneticisinin sorumluluğunu güncel Yargıtay uygulamasıyla açıklıyoruz.

TCK 161 Madde Metni ve Suçun Unsurları

TCK 161, “Hileli İflas” başlığını taşır. Maddeye göre malvarlığını eksiltmeye yönelik hileli tasarruflarda bulunan kişi cezalandırılır. Şart, bu tasarruflardan önce veya sonra iflasa karar verilmiş olmasıdır. Ceza üç yıldan sekiz yıla kadar hapistir. Madde, Malvarlığına Karşı Suçlar bölümünde yer alır. Bu yüzden TCK 167 ve TCK 168 gibi bölüm hükümleri de bu suça uygulanır.

Korunan hukuki değer alacaklıların alacağını tahsil etme hakkıdır. Alacaklılar, borçlunun tüm malvarlığına güvenerek alacak verir. Borçlu bu malvarlığını hileyle eksiltirse güven bozulur. Suç bir tehlike suçudur. Yargıtay uygulamasına göre alacaklıların fiilen zarar görmesi aranmaz. Alacağın tahsil imkânının tehlikeye sokulması yeterlidir.

Suçun manevi unsuru kasttır. Fail malvarlığını eksilttiğini bilmeli ve bunu istemelidir. Alacaklıları zarara uğratmak amacı, hile kavramının içinde değerlendirilir. Taksirle işlenemez. Taksirli davranışlar TCK 162 kapsamındaki taksirli iflas suçunu oluşturur.

Hileli Tasarruf Sayılan Dört Hareket

TCK 161 hileli tasarrufu dört bentte somutlaştırır. Bunlar seçimlik hareketlerdir. Birinin gerçekleşmesi yeterlidir. Birden fazlası bir arada işlenirse tek suç oluşur ama ceza belirlenirken dikkate alınır.

• Malların kaçırılması, gizlenmesi veya değerinin azaltılması. Alacaklıların alacağının teminatı niteliğindeki mallar üzerindeki işlemlerdir. Aracın akrabaya devri, stokların gizlenmesi, makinelerin parçalanması bu kapsamdadır.
• Defter, kayıt ve belgelerin gizlenmesi veya yok edilmesi. Amaç, malvarlığını kaçırmaya yönelik işlemlerin izlenmesini önlemektir. Defterin yalnızca ibraz edilmemesi tek başına yeterli değildir.
• Gerçekte var olmayan borç yaratma. Gerçek bir alacak borç ilişkisi yokken borçları artıracak belge düzenlenmesidir. Sahte bono, sahte sözleşme veya grup şirketine hayali borç kaydı örnektir.
• Sahte muhasebe kaydı veya sahte bilanço. Gerçeğe aykırı kayıtlarla veya sahte bilançoyla aktifin olduğundan az gösterilmesidir.

Uygulamada en sık görülen hareket mal kaçırma biçimindeki ilk harekettir. İkinci hareket genellikle birincisini gizlemek için yapılır. Bu nedenle Yargıtay bir şart arar. Defter gizleme ancak bir hileli tasarrufu örtme amacı taşıyorsa suç oluşturur. Üçüncü ve dördüncü hareketler ise muhasebe bilgisi gerektirir. Bu dosyalarda mali müşavir ve muhasebeci de iştirak yönünden incelenir.

İflas Kararı Şartı ve Suçun Tamamlanma Anı

Hileli iflas suçunda iflas kararı bir objektif cezalandırılabilme şartıdır. Ticaret mahkemesince verilmiş iflas kararı olmadan ceza davası sonuçlanamaz. Hileli tasarruf yapılmış ama iflas kararı verilmemişse TCK 161 uygulanmaz. Bu durumda fiil, İİK m.331 kapsamında alacaklıları zarara sokmak kastıyla mevcudu eksiltme suçu olabilir.

Yargıtay, iflas kararının kesinleşmiş olmasını arar. Dosyada kesinleşme şerhli iflas kararı bulunmalıdır. İflas kararına karşı istinaf veya temyiz yolu açıksa ceza mahkemesi genellikle sonucu bekler. Kesinleşmemiş iflas kararına dayanan mahkûmiyet bozma nedenidir.

Suçun tamamlanma anı ise hileli tasarrufun yapıldığı andır. İflas kararı suçun unsuru değildir. Bu ayrım iki konuda sonuç doğurur. Birincisi dava zamanaşımıdır. Süre, son hileli tasarruf tarihinden işler. İkincisi uygulanacak kanundur. Tasarruf tarihindeki kanun esas alınır. Eski 765 sayılı TCK döneminde yapılan tasarruflar için lehe kanun karşılaştırması yapılır.

Hileli İflas Suçunun Faili: Tacir, Yönetici, Fiili Organ

Hileli iflas suçu özgü suçtur. Fail ancak iflasa tabi kişi olabilir. İflasa tabi kişiler esas olarak tacirlerdir. Gerçek kişi tacir doğrudan fail olur. Şirketlerde ise tüzel kişi ceza almaz. TCK m.20 gereği ceza sorumluluğu şahsidir. Şirket adına hileli tasarrufu yapan gerçek kişiler yargılanır.

Anonim şirkette yönetim kurulu üyeleri, murahhas üye ve genel müdür ilk sırada incelenir. Limited şirkette müdür ve temsile yetkili ortak sorumludur. Yönetim kurulunda görev bölümü varsa Yargıtay her üyenin fiile katkısını ayrı değerlendirir. Yalnızca unvan taşımak suç için yeterli değildir. Üyenin hileli işlemi bildiği ve katıldığı ortaya konmalıdır.

Fiili yönetici kavramı uygulamada çok önemlidir. Şirketi kâğıt üzerinde başkası yönetir ama kararları gerçekte arka plandaki kişi verir. Ticaret sicilinde adı olmayan bu kişi fiili organ sayılır. Yargıtay uygulamasına göre fiili yönetici, hileli tasarrufu yönlendirdiği ispatlanırsa fail olarak cezalandırılır. Banka talimatları, e-posta yazışmaları, çalışan beyanları ve vekâletnameler bu konuda delil olur.

Tacir sıfatı taşımayan kişiler suça iştirak edebilir. Malı devralan akraba, sahte belge düzenleyen muhasebeci veya muvazaalı alıcı bu kapsamdadır. Bu kişiler azmettiren veya yardım eden olarak yargılanır. TCK m.40 gereği özgü suçlarda özel faillik niteliğini taşımayan kişi ancak azmettiren veya yardım eden olabilir. Yargıtay, iştirak edenin sıfatı belirlenmeden asli fail olarak kurulan mahkûmiyeti bozmaktadır.

Şirket Ortağı Şirket Borcundan Hapis Yatar mı?

“Şirket batarsa ortak hapis yatar mı” sorusu en sık gelen sorulardan biridir. Kural olarak şirket borcundan dolayı kimse hapis yatmaz. Borç için hapis Anayasa ile yasaktır. Ceza sorumluluğu yalnızca suç oluşturan fiilden doğar. Yani ortağın hapis riski borcun büyüklüğüne değil, davranışına bağlıdır.

Limited şirket ortağı yönetim yetkisi taşımıyorsa hileli iflas suçunun faili olamaz. Yargıtay, yüzde 2,5 hisseli ve temsil yetkisi olmayan ortağın iştirak delili bulunmadığı için beraatini onamıştır. Buna karşılık yüzde 97,5 hisseli ve yetkili müdür olan ortağın mahkûmiyeti kabul edilmiştir. Belirleyici olan hisse oranı değil, hileli işleme katılımdır.

Anonim şirket yönetim kurulu üyesi için risk daha yüksektir. Üye, defterlerin tutulmasından ve malvarlığının korunmasından sorumludur. TTK m.375 devredilemez görevleri sayar. Buna rağmen görev bölümü varsa ve üye mali işlere hiç karışmamışsa, hileli tasarrufu bilmediğini savunabilir. Bu savunma delille desteklenmelidir.

Ortak ve yönetici için üç ayrı sorumluluk alanı vardır.

Hukuki ve kamu borcu sorumluluğu, suç olmasa da doğabilir. Cezai sorumluluk ise yalnızca hileli veya taksirli davranışla ortaya çıkar. Bu ayrımı bilmek, yöneticinin savunma stratejisini belirler.

Konkordato ve Hileli İflas Suçu İlişkisi

Konkordato, borçlunun alacaklılarıyla anlaşarak borçlarını yeniden yapılandırmasıdır. İİK m.285 ve devamında düzenlenir. İflasın ertelenmesi kurumu 2018 yılında 7101 sayılı Kanunla kaldırıldı. O tarihten sonra konkordato ödeme güçlüğündeki şirketlerin temel aracı oldu. Konkordato talebiyle birlikte mahkeme üç aylık geçici mühlet verir. Bu süre iki ay uzatılabilir. Ardından bir yıllık kesin mühlet verilir ve altı ay daha uzatılabilir.

Mühlet süresince borçlu, komiser gözetiminde işlerine devam eder. İİK m.297 gereği mahkeme izni olmadan taşınmaz devredemez, rehin kuramaz, kefil olamaz ve bağışta bulunamaz. Bu yasaklara aykırı işlem hükümsüzdür. Mühlet kesin olarak kaldırılabilir ve iflasa tabi borçlunun iflasına karar verilir. Konkordato projesi tasdik edilmezse mahkeme İİK m.308 gereği yine iflasa karar verir.

İşte hileli iflas suçu ile konkordatonun kesişme noktası burasıdır. Konkordato reddedilip iflas açılırsa, mühlet içinde veya öncesinde yapılan mal kaçırma işlemleri TCK 161 kapsamında incelenir. Mühlet içinde komiserden gizlenerek yapılan araç devri, stok satışı veya hayali borç kaydı hileli tasarruf sayılabilir. Konkordato dosyasındaki komiser raporları ceza davasında önemli delil olur.

Konkordato sürecine özgü İİK suçları da vardır. İİK m.334, mühlet veya tasdik almak için yetkili kimseleri hataya düşüren borçluyu cezalandırır. Gerçeğe aykırı bilanço sunmak bu kapsamdadır. İİK m.331 ise konkordato talebinden önceki iki yıl ve sonrasındaki mal kaçırma fiillerini kapsar. Bu suçlar icra ceza mahkemesinde görülür. Konkordato projesini alacaklıları kandırmak için araç olarak kullanan kişi için durum farklıdır. Hakkında ayrıca nitelikli dolandırıcılık iddiası gündeme gelebilir.

1. Mühlet talebi. Borçlu, konkordato ön projesi ve mali belgelerle ticaret mahkemesine başvurur. Geçici mühlet verilir.
2. Komiser denetimi. Komiser atanır. Borçlu her işlemi komisere bildirir, izne tabi işlemler için mahkemeye başvurur.
3. Kesin mühlet. Proje başarıya ulaşabilecekse bir yıllık kesin mühlet verilir. Alacaklılar kurulu oluşabilir.
4. Tasdik veya ret. Alacaklı çoğunluğu sağlanır ve mahkeme tasdik ederse konkordato bağlayıcı olur. Reddedilirse iflasa karar verilir.
5. Ceza incelemesi. İflas açıldığında iflas idaresi malvarlığını inceler. Şüpheli işlemler savcılığa bildirilir.

Mal Kaçırma Biçimleri ve Tasarrufun İptali Davası

Mal kaçırma uygulamada belirli kalıplar izler. Savcılık ve iflas idaresi bu kalıpları bilir. Yöneticilerin “nasıl olsa fark edilmez” düşüncesi genellikle gerçekleşmez. Tapu, trafik tescil ve banka kayıtları geriye dönük incelenir.

• Akrabaya veya yakına devir. Eş, çocuk, kardeş veya eski çalışana yapılan taşınmaz ve araç devirleri ilk incelenen işlemlerdir.
• Düşük bedelle satış. Piyasa değerinin çok altında satış, bedel ödenmiş görünse bile hileli sayılabilir.
• Muvazaalı devir. Görünürde satış vardır ama bedel ödenmemiştir. Mal fiilen eski sahibinin kullanımında kalır.
• Yeni şirket kurma. Eski şirketin müşterileri, stokları ve makineleri yeni kurulan şirkete aktarılır. Eski şirket borçlarıyla baş başa bırakılır.
• Alacak tahsilatını gizleme. İflastan sonra şirket alacakları tahsil edilir ama iflas masasına bildirilmez.
• Nakit çekimi ve ortak cari hesabı. Şirket kasasından ortaklara karşılıksız para aktarılır ve kayıtlara yansıtılmaz.

Bu işlemler hem ceza hem hukuk davasının konusudur. Alacaklı, İİK m.277-284 uyarınca tasarrufun iptali davası açabilir. İptal davasında üç tür tasarruf iptal edilir. Bunlar ivazsız tasarruflar, aciz halindeki tasarruflar ve zarar verme kastıyla yapılan tasarruflardır. İflas halinde bu davayı iflas idaresi açar. Tasarrufun iptali kararı, ceza davasında hileli tasarrufun varlığına güçlü bir delil olur. Ancak iki dava birbirinden bağımsızdır. Hukuk mahkemesi iptal kararı vermese bile ceza mahkemesi hileyi tespit edebilir.

Hileli İflas Cezası, Erteleme ve HAGB

Hileli iflas cezası üç yıldan sekiz yıla kadar hapistir. Alt sınırın üç yıl olması bu suçu ağır sonuçlu kılar. Hâkim cezayı TCK m.61 uyarınca belirler. Hileli tasarrufun miktarı, alacaklı sayısı, zararın büyüklüğü ve kullanılan yöntem cezayı etkiler. Takdiri indirim TCK m.62 ile altıda bir oranında uygulanabilir.

Etkin pişmanlık bu suçta mümkündür. TCK 168 metni hileli iflas ve taksirli iflas suçlarını açıkça sayar. Kovuşturma başlamadan önce zarar tamamen giderilirse ceza üçte ikisine kadar indirilir. Kovuşturma başladıktan sonra ve hüküm verilmeden önce giderilirse yarısına kadar indirilir. Kısmi ödemede alacaklıların rızası aranır. Yalnızca ödeme teklif etmek etkin pişmanlık sayılmaz.

Erteleme için TCK m.51 gereği sonuç cezanın iki yıl veya altında olması gerekir. Alt sınır üç yıl olduğu için erteleme ancak etkin pişmanlık indirimiyle mümkündür. HAGB de aynı iki yıl sınırına tabidir. 12. Yargı Paketi olarak bilinen 7589 sayılı Kanun HAGB kurumunu yeniden düzenledi. Buna rağmen hileli iflas cezası pratikte bu sınırın üzerinde kalır. Etkin pişmanlık uygulanmayan dosyalarda HAGB ve erteleme fiilen gündeme gelmez. Adli para cezasına çevirme yalnızca bir yıl ve altındaki hapis için mümkündür. Bu nedenle pratikte uygulanmaz.

TCK 167 şahsi cezasızlık sebebi bu bölümdeki suçlara uygulanır. Suç eş, üstsoy, altsoy veya aynı konutta yaşayan kardeş zararına işlenmişse ceza verilmez. Ancak hileli iflasta alacaklıların tamamının bu kapsamda olması gerekir. Ticari hayatta bu nadir bir durumdur. Bir alacaklının bile yabancı olması hükmün uygulanmasını engeller.

Taksirli İflas Suçu (TCK 162) ve Farkı

Taksirli iflas, tacir olmanın gerektirdiği dikkat ve özenin gösterilmemesi nedeniyle iflasa sebebiyet vermektir. TCK 162 bu suç için iki aydan bir yıla kadar hapis öngörür. Burada hile yoktur. Tacir, basiretli bir iş insanı gibi davranmamıştır. Aşırı borçlanma, belgesiz harcama, defter tutmama veya ölçüsüz kefalet taksirli iflas sayılabilir.

İki suç arasındaki temel fark manevi unsurdur. Hileli iflasta kast ve hile vardır. Taksirli iflasta yalnızca özensizlik vardır. Ceza farkı da buna göre büyüktür. Taksirli iflas suçunda erteleme, HAGB ve adli para cezasına çevirme mümkündür. Dava zamanaşımı sekiz yıldır. Görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir. Her iki suç da şikâyete bağlı değildir ve uzlaşma kapsamı dışındadır.

Uygulamada savcılık dosyayı önce hileli iflas yönünden inceler. Hile ispatlanamazsa taksirli iflas gündeme gelir. Yargıtay, taksirli iflasta da bilirkişi incelemesiyle illiyet bağının kurulmasını arar. Defterlerin ibraz edilmemesi tek başına taksirli iflas için de yeterli değildir. Özensiz davranış ile iflas arasında nedensellik bağı ortaya konmalıdır.

İİK İcra Suçları ile TCK 161 Farkı

İcra ve İflas Kanunu kendi ceza hükümlerini içerir. İİK m.331 ve devamındaki suçlar, iflas kararı aranmadan uygulanır. Bu suçlar alacaklının şikâyetine bağlıdır. Şikâyet süresi İİK m.347 gereği öğrenmeden itibaren üç ay ve her halde fiilden itibaren bir yıldır. Davalar icra ceza mahkemesinde görülür. TCK 161 ise savcılıkça resen soruşturulur ve ağır ceza mahkemesinde görülür.

İİK m.331, alacaklıları zarara uğratmak kastıyla mal kaçıran borçluyu iflas kararı olmasa da cezalandırır. Haciz talebinden önceki iki yıl ve sonrası kapsamdadır. İİK m.333/a, ticaret şirketinde hukuken veya fiilen yönetim yetkisi olan kişileri hedef alır. Bu madde fiili yöneticiyi açıkça anar. Ancak fiil başka bir suç oluşturuyorsa bu madde uygulanmaz. İflas kararı verilmiş ve hile varsa TCK 161 öne geçer. İİK m.345/a ise borca batık şirkette iflas istemeyen yöneticiyi cezalandırır.

Alacaklı açısından bu fark önemlidir. İflas kararı yoksa veya iflas davası uzun sürecekse İİK yolu daha hızlıdır. Ancak üç aylık şikâyet süresi kaçırılmamalıdır. İflas kararı varsa savcılığa ihbar yeterlidir ve süre sınırı yoktur. Takipsizlik kararına itiraz hakkı da saklıdır.

Soruşturma, Deliller ve Yargılama Süreci

Hileli iflas soruşturması genellikle iflas idaresinin veya alacaklının ihbarıyla başlar. İflas idaresi malvarlığını tespit ederken şüpheli işlemleri savcılığa bildirir. Savcılık ticari defterleri, banka hesap hareketlerini, tapu ve araç kayıtlarını toplar. Mali bilirkişi incelemesi dosyanın temelidir. Yargıtay, muhasebe, icra iflas ve ceza hukuku alanlarında uzman bilirkişi heyeti incelemesini arar.

Şüpheli savcılığa ifadeye çağrılır. Suç tutuklama kataloğunda değildir. Ancak üst sınır sekiz yıl olduğu için kaçma veya delil karartma şüphesi varsa tutuklama kararı verilebilir. Uygulamada adli kontrol daha sık görülür. Yurt dışı çıkış yasağı ve imza yükümlülüğü tipik tedbirlerdir. Tutuklama kararına itiraz iki hafta içinde yapılır.

Dosyanın delil yapısı şu unsurlardan oluşur.

• Kesinleşme şerhli iflas kararı ve iflas idaresi raporları
• Ticari defterler, noter onayları ve açılış kapanış tasdikleri
• Banka hesap dökümleri ve ortak cari hesap hareketleri
• Tapu ve trafik tescil kayıtları, devir tarihleri ve bedelleri
• Konkordato dosyasındaki komiser raporları
• Vergi dairesi ve ticaret sicil kayıtları
• Mali bilirkişi raporu ve tasarrufun iptali dava dosyaları

Yargılama ağır ceza mahkemesinde yapılır. İflas kararı kesinleşmemişse mahkeme bekletici mesele yapabilir. Karara karşı istinaf yolu açıktır. İstinaf süresi 7499 sayılı Kanunla iki hafta oldu. Bölge adliye mahkemesi kararına karşı ceza beş yılı aştığında temyiz yolu açıktır. Hileli iflas dosyaları çoğu zaman Yargıtay aşamasına ulaşır.

Dolandırıcılık ve güveni kötüye kullanma ile içtima da sık tartışılır. Aynı mal kaçırma fiili hem hileli iflas hem başka bir suç oluşturuyorsa TCK m.44 fikri içtima kuralı uygulanır. En ağır cezayı gerektiren suçtan hüküm kurulur. Yargıtay bu kuralı uygulamıştır. Tek fiille hem hileli iflas hem muhafaza görevini kötüye kullanma oluştuğunda yalnızca hileli iflastan ceza verilir. Ayrı fiillerle işlenen resmi belgede sahtecilik veya nitelikli dolandırıcılık ise ayrıca cezalandırılır.

Alacaklı Ne Yapmalı, Yönetici Nasıl Savunma Yapar?

Alacaklı tarafta zaman kritiktir. Mal kaçırma şüphesi doğduğunda beklemek delil kaybına yol açar. Alacaklının izleyebileceği yol şöyledir.

1. İhtiyati haciz. Borçlunun mal kaçırma hazırlığı varsa İİK m.257 uyarınca ihtiyati haciz istenir. Mevcut mallar dondurulur.
2. İflas davası veya iflas yoluyla takip. Borçlu tacirse iflas yoluyla takip başlatılır. İflas kararı, TCK 161 için zorunlu şarttır.
3. Tasarrufun iptali davası. Kaçırılan mallar için İİK m.277 vd. davası açılır. İflas açılmışsa iflas idaresi açar.
4. İcra ceza şikâyeti. İflas kararı yoksa İİK m.331 veya m.333/a şikâyeti üç ay içinde yapılır.
5. Savcılığa ihbar. İflas kararı verilmişse hileli iflas yönünden Cumhuriyet başsavcılığına ihbar yapılır. Alacaklı davaya katılan olarak katılabilir.

Yönetici tarafta ise savunma üç eksende kurulur. Birincisi ticari risk savunmasıdır. İflas, piyasa daralması, kur artışı veya tahsilat sorunundan kaynaklanmışsa hile yoktur. İkincisi defter savunmasıdır. Defterler usulüne uygun tutulmuş ve ibraz edilmişse ikinci ve dördüncü hareket oluşmaz. Üçüncüsü işlem savunmasıdır. Şüpheli görülen devrin gerçek bedelle, piyasa değerinde ve şirket yararına yapıldığı belgelenir.

Yönetici kurulunda görev almayan ortak veya mali işlere karışmayan üye, fiile katılmadığını ortaya koyar. Hile kuşkuya yer bırakmayacak şekilde ispatlanamazsa beraat kararı verilir. Şüpheden sanık yararlanır ilkesi bu dosyalarda sıkça uygulanır. Muhasebe kurallarına aykırılık tek başına hileyi göstermez. Her iki taraf için de dosyayı bir ceza avukatıyla değerlendirmek yararlı olur.

Bursa’da Hileli İflas Suçu

Bursa, sanayi ve ticaret hacmi yüksek bir şehirdir. Otomotiv yan sanayi, tekstil, mobilya ve gıda sektörlerinde binlerce şirket faaliyet gösterir. Bu yoğunluk konkordato ve iflas dosyalarının sayısını da artırır. Bursa Adliyesi bünyesindeki asliye ticaret mahkemeleri konkordato ve iflas davalarına bakar. İflas kararları buradan çıkar.

Hileli iflas suçu şüphesi Bursa Cumhuriyet Başsavcılığınca soruşturulur. Ekonomik suçlara bakan savcılık büroları mali bilirkişi incelemesini yönetir. Tutuklama ve adli kontrol talepleri Bursa sulh ceza hâkimliklerinde karara bağlanır. İddianame kabul edilirse dava Bursa ağır ceza mahkemelerinde görülür. İİK m.331 ve devamındaki suçlar ise Bursa icra ceza mahkemelerinde yargılanır.

Bursa’daki dosyalarda sıkça görülen tablo, aile şirketlerinde malvarlığının akrabalara devridir. İnegöl mobilya sektörü ve Nilüfer sanayi bölgelerinde konkordato talepleri son yıllarda arttı. Konkordato reddedilen dosyalarda iflas idaresi geriye dönük inceleme yapar. Bu süreçte hem alacaklı hem yönetici tarafın hukuki destek alması süreci sağlıklı yürütür.

Hileli İflas Suçu Hakkında Yargıtay Kararları

Yargıtay 8. Ceza Dairesi, E. 2019/9896, K. 2019/8773, T. 24.06.2019. Sanık, iflas kararından önce şirket malvarlığını eksilten işlemler yapmıştı. Daire, cezalandırılan fiilin iflasın kendisi değil hileli tasarruflar olduğunu vurguladı. İflas kararı suçun unsuru değil objektif cezalandırılabilme koşuludur. Suç, hileli tasarrufun yapıldığı anda tamamlanır ve o tarihteki kanun uygulanır.

Yargıtay 8. Ceza Dairesi, E. 2018/7884, K. 2019/847, T. 17.01.2019. İflas idaresi defterlerin ibrazını istemiş, sanık vermemişti. Yerel mahkeme bu nedenle mahkûmiyet kurdu. Daire, defter ibraz etmemenin tek başına yeterli olmadığını belirtti. Defterlerin gizlenmesi, hileli bir tasarrufu örtme amacı taşımalıdır. Bu yönde araştırma ve bilirkişi incelemesi yapılmadan kurulan hüküm bozuldu.

Yargıtay 15. Ceza Dairesi, E. 2012/14777, K. 2012/39933, T. 26.06.2012. Şirket malları iflas masasınca tespit edilmişti. Sanık, şirket adına kayıtlı araçları teslim etmedi ve yerlerini bildirmedi. Daire bu davranışı malın gizlenmesi olarak nitelendirdi. Eylem TCK 161 kapsamında hileli iflas suçunu oluşturdu ve mahkûmiyet onandı.

Yargıtay 23. Ceza Dairesi, E. 2015/6116, K. 2016/5370, T. 27.04.2016. Sanığın son hileli tasarrufu 2004 yılı sonunda yapılmıştı. İflas kararı sonradan verildi. Daire, suçun hileli işlem anında tamamlandığını ve zamanaşımının bu tarihten işlediğini kabul etti. Suç tarihi düzeltildi ve dava zamanaşımı dolduğu için kamu davası düşürüldü.

Hileli İflas Suçu Hakkında Sık Sorulan Sorular

Bu yazı 9 Kasım 2026 tarihindeki mevzuata göre hazırlanmıştır ve genel bilgilendirme amaçlıdır. Hukuki danışmanlık niteliği taşımaz. Mevzuat ve yargı kararları değişebilir. Her somut olay kendi koşullarına göre değerlendirilmelidir.